Amethyst
Ամեթիստ, մանուշակագույն քվարց
- Դաս
- Silicate (Quartz variety)
- Քիմիական բանաձև
- SiO2
- Կարծրություն (Մոս)
- 7
- Գույն
- Purple, violet
- Բյուրեղային համակարգ
- Trigonal
- Թափանցիկություն
- Transparent to translucent
- Փայլ
- Vitreous
- Գծագիծ
- White
- Տեսակարար կշիռ
- 2.65 – 2.66
Ընդհանուր տեղեկություն
Ամեթիստը քվարցի մանուշակագույն տարատեսակն է՝ հայտնի իր խորը գույնով և վեցանկյուն բյուրեղներով։ Այն քվարցի ընտանիքի ամենագնահատված գոհարաքարերից է։
Ձևավորում
Ամեթիստը ձևավորվում է հրաբխային ապարների խոռոչներում (գեոդներում), որտեղ երկաթի հետքերը և ճառագայթումը քվարցին տալիս են բնորոշ մանուշակագույն երանգը։
Աշխարհագրական տարածում
Բրազիլիա, Ուրուգվայ, Զամբիա, Ռուսաստան (Ուրալ), Հայաստան։
Պատմություն
Հին հույները հավատում էին, որ ամեթիստը պաշտպանում է հարբեցողությունից. անունը գալիս է հունարեն «amethystos»՝ «ոչ հարբած» բառից։
Մշակութային նշանակություն
Դարեր շարունակ ամեթիստը եղել է թագավորական իշխանության և հոգևոր պաշտպանության խորհրդանիշ, օգտագործվել եկեղեցական և միապետական զարդերում։
Հետաքրքիր փաստեր
Ամեթիստի գույնը կարող է խունանալ երկարատև արևի ճառագայթների ազդեցությունից։ Տաքացնելիս այն կարող է վերածվել դեղնավուն ցիտրինի։
Ինչպես ճանաչել
Ճանաչվում է իր մանուշակագույն երանգով, բարձր կարծրությամբ (7) և ապակենման փայլով. հեշտությամբ շփոթվում է ֆլյուորիտի հետ, որն ավելի փափուկ է։